ساتوشی ناکاموتو، مرد یا زن!

۱. بیت کوین رو شخصی به جهان معرفی کرده به اسم ساتوشی ناکاموتو. یک شخص مجهول الهویه که درباره‌ش چیزی نمی‌دونیم جز یک‌سری حدس و گمان. حتی خیلی‌ها معتقدن که ساتوشی ناکاموتو یک نفر نیست، یک گروهه. چون توی پیاده سازی بیت کوین درواقع به مجموعه‌ی گسترده‌ای از مهارت‌ها نیاز بوده و احتمال این که همه‌ش کار یک نفر بوده باشه کمه(نسخه‌ی اولیه بیت‌کوین فقط کار ساتوشی بود. بیت کوین اوپن سورسه و کد تکامل‌یافته‌ش کار گروهیه). اینجا فرض رو می‌ذاریم روی یه نفر بودن ساتوشی.

ناکاموتو خالق بیت کوین

۲. وقتی من می ‌نویسم ساتوشی ناکاموتو، احتمالن شما یه مرد اومده توی ذهنتون. حتی وقتی می‌گم هویتش معلوم نیست، همچنان به مرد بودنش اطمینان دارید.  حتی وقتی یک سری آدم میان و حدس می‌زنن شاید اصلن یه نفر نباشه، بازم فرض رو می‌ذارن روی این که اگر یه نفر باشه، مرده. این یعنی نگاه جنسی. مذکر حساب کردن ناکاموتو فقط به ایران خلاصه نمی‌شه. توی متن های انگلیسی هرجا حرفی از ناکاموتو زده شده، از ضمیر He استفاده شده. نکته اینجاست که توی فرهنگ غربی هرجا جنسیت کسی معلوم نباشه توی متن یا مکالمه هردو حالت رو ذکر می‌کنن. (He or she, He/She) اما توی متنهای مربوط به آقا(!)ی ناکاموتو، یقین این بوده که ایشون مرد هست.

۳. نگاه جنسیتی حتمن نباید مستقیم یا توهین آمیز یا محدود کننده یا با قضاوت عجیب باشه. این که یک شخص مجهول‌الهویه که توی کامپیوتر تخصص داره رو مرد فرض می کنیم یعنی نگاه جنسیتی. درسته که مثلن برنامه نویس های مرد از برنامه‌نویس های زن خیلی بیشترن اما معنیش این نیست که برنامه نویس زن نداریم یا اگر داریم، برنامه نویس زن خوب نداریم. مشکل اینه که ما عادت کردیم اکثریت رو به تدریج همه فرض کنیم. حتی سعی می‌کنیم از اون به بعد از اون امتیاز اکثریت، یه دیوار بسازیم. مثلن رشته مهندسی معدن سالها فقط دانشجوی پسر می‌گرفت توی ایران. چند سال پیش که برای دخترها هم باز شد این رشته، از یکی از دوستام که مهندسی معدن می‌خوند شنیدم که هنوز هم توی ورودی های جدید خبری از دختر نیست. این که شاید معدن جای خوبی برای یه دختر نباشه بحثش جداس. اما این که سالها حق انتخاب از این گروه گرفته شده بده. بدتر از اون این که حتی بعد از تغییر وضع، همچنان دختری علاقه نداره به شرکت توی این رشته، خیلی قابل تأمله.

۴. توی اینستاگرم رسیدم به پروفایل جالبی که برای یه برنامه نویس زن بود. البته نکته اینه که برنامه نویس های زن توی فضای مجازی خیلی فعال ترن یا حداقل خیلی معروف ترن. ولی این یه مورد خاص خیلی برام جذاب بود. پیشنهاد می‌کنم ببینیدش. احتمالش حتی هست که سوژه مطلب بعدیم باشه ؛)

اینستاگرام

 

— ساتوشی ناکاموتو شخصیه که شناختنش خالی از لطف نیست. نگاهی به مطلب مقایسه ناکاموتو با کارل مارکس بندازید.

بانکداری با بیت کوین

۱. بیت کوین به عنوان یه تکنولوژی جدید، سوالای زیادی برای آدم می‌سازه. فیلم مستند بانکداری با بیت کوین (ترجمه ش زیاد به دلم ننشست) درمورد بیت کوینه و جواب یه سری سوالات احتمالی درمورد این پول دیجیتال رو می‌ده.  فیلم Banking On Bitcoin اصلن تکنیکال نیست و خیلی کم توش صحبت از مسائل فنی و تکنولوژی پشت بیت کوین (بلاک چین که توی مطالب قبلی بهش اشاره شد) میشه. بر خلاف فیلم قبلی که معرفی کردم (بیت کوین: پایان پولی که می‌شناسیم) اینجا خیلی خلاصه از پول حرف زده می‌شه و خیلی سریع بحث می‌ره به طرف بیت کوین. اگر هنوز با بیت کوین آشنا نیستن پیشنهاد می‌کنم اول مطلب چرا بیت کوین اهمیت داره رو بخونید.

بانک داری با بیت کوین

۲. مسائل زیادی توی این فیلم مستند بحث می‌شه.  قانون و مشکلات قانونی بیت کوین یکی از اوناس. یه مورد خاص که به خاطر فروختن بیت کوین به زندان محکوم می‌شه. تاریخچه پول های دیجیتال مرور می‌شه. از دلایل با ارزش بودن بیت کوین حرف زده می‌شه. جالب تر از همه، واکنش و نظر آدمای جامعه درمورد این پول هم بررسی می‌شه. یه مورد خاص:‌ می‌رن با چند تا آدم مسن صحبت می‌کنن و نظرشون رو می‌پرسن. و همینطور یه سری استارتآپ که با هدف فعالیت حول بیت کوین شروع به کار می‌کنن هم بررسی می‌شن.

۳. یکی از چیزایی که این مستند رو دوست داشتنی می‌کنه، اینه که توش چند تا از توسعه دهنده‌های بیت کوین (نسل اولشون) هم هستن و صحبت می‌کنن. شنیدن ماجرا از زبون اونا جذابیت خاص خودشو داره. یه قسمتی از فیلم هم – یه مقدار دراماتیک اما قابل قبول – به ساتوشی ناکاموتو اختصاص داره و درباره‌ی هویت واقعی این شخص چند تا حدس و گمان و البته یه داستان باحال مطرح می‌شه.  این قسمت مربوط به توسعه‌ دهنده ها و برنامه نویس های بیت کوین شاید تنها قسمتی باشه که برای گیک‌ها جذابیت داشته باشه. الباقی محتوای این مستند به نظرم برای مخاطباییه که چندان توی دنیای تکنولوژی نیستن ولی می‌خوان به عنوان یه عضو جامعه‌ی امروزی، خودشونو آپدیت نگه دارن یا به اون به عنوان یه پدیده‌ی اقتصادی نگاه می‌کنن و می‌خوان از این وسیله/سرمایه جدید بیشتر بدونن.

–  صفحه‌ی IMDb فیلم بانکداری با بیت کوین اطلاعات بیشتری هم می‌تونه بهتون بده.

چرا بیت کوین مهم حساب می‌شه

۱. بیت کوین خیلی وقته که سر زبون‌ها افتاده. توی چند ماه اخیر هم با افزایش ارزش ناگهانیش تقریبن دیگه برای همه شناخته شده حساب می‌شه. ولی چرا؟ چه چیزی باعث می‌شه که بیت کوین مهم باشه؟ اگر هنوز از بیت کوین چیزی نمی‌دونین، بهتره اول فیلم بیت‌کوین: پایان پولی که می‌شناسیم رو ببینید.

بیت کوین - پول دیجیتال - بلاک چین

۲. بیت کوین یه ارز دیجیتال غیر متمرکزه. ارز یعنی می‌تونه برای تبادلات استفاده بشه، دیجیتال یعنی برخلاف دلار و ریال، حالت فیزیکی نداره و فقط از طریق اینترنت می‌شه ازش استفاده کرد، غیر متمرکز یعنی هیچ مرکزیتی نداره. بانک مرکزی‌ای پشت نیست که بیت‌کوین تولید کنه یا بخواد قیمتش رو تضمین کنه.

۳. پول رو بانک ها تولید می‌کنن. این که قبل چطور تولید می‌شده و چه اساسی داشته، یه داستان طولانیه. ولی الان عملن هیچ منطقی پشتش نیست و تقریبن هروقت بخوان می‌تونن پول تولید کنن. علاوه بر اون،‌ سپرده‌های ما توی بانک ها هم پول تولید می‌کنن. درواقع اینجوریه که مثلن من یک میلیون تومن پول رو توی یه بانک امانت می‌ذارم که برام ازش محافظت کنه. ولی اتفاقی که می‌افته اینه که به محض این که پول من وارد بانک می‌شه‌(این توضیح حالت خیلی انتزاعی و ساده شده‌ی قضیه‌س) بانک اون پول رو مثلن قرض/وام می‌ده به یه نفر دیگه. من به خیالم پولم توی بانکه، و البته واقعن هم هروقت بخوام می‌تونم پسش بگیرم، درحالی که الان داره یه جای دیگه مصرف می‌شه. درواقع یک میلیون تومن من، الان داره به اندازه دو میلیون تومن کار می‌کنه. این یکی از اتفاق‌هاییه که توی بانک‌ها می‌افته و اونها رو پولدار تر و پولدارتر می‌کنه و مثلن توی سال ۲۰۰۸ گندش درمیاد‌(در کنار یه سری موارد دیگه)‌و باعث بحران اقتصادی می‌شه.

۴. بیت‌کوین یه ارز غیر متمرکزه. یعنی بانکی پشتش نیست. حساب و کتابش توسط کامپیوترهایی کنترل می‌شه که پخش شده توی کل دنیا و هرکسی می‌تونه به این‌ها بپیونده.  بیت‌کوین یه دفتر حساب خیلی شفاف پشتشه. این باعث می‌شه که اون یه میلیون تومن من، اینجا دیگه نتونه همزمان توی دو جا حاضر باشه. اتفاقی که اینجا می‌افته اینه که یه قدرت از بین می‌ره. بانک ها دیگه نمی‌تونن با سرمایه ای که از اعتماد خود ما به دست آوردن، بیان و با زندگی‌های ما بازی کنن.

۵. بیت‌کوین وابسته به هیچ دولتی نیست. پس کارهایی که دولت‌ها با پول‌ها می‌کنن، با بیت‌کوین نمی‌تونن بکنن. مثلن یکیش اینکه بیت‌کوین مرزی نمی‌شناسه. شما می‌تونین بدون جواب پس دادن به این و اون، هرچقدر که خواستین پول منتقل کنید از ایران به آمریکا – دو کشوری که رابطه‌ی سیاسی خوبی ندارن و عملن انتقال پول بین این دو تا به صورت مستقیم ممکن نیست. توی حالت غیر مستقیم هم این اتفاق با کلی دردسر همراهه و خیلی هم زمان می‌گیره. درحالی که با بیت کوین این اتفاق بین چند دقیقه تا چند ساعت(در بدترین حالت) زمان می‌گیره.

۶. بیت کوین محدوده. یعنی مثل دلار و ریال اینجوری نیست که هروقت نیاز بود یا کسی دلش خواست، بیاد و بیت‌کوین اضافه کنه. حداکثر بیست و یک میلیون بیت‌کوین می‌تونه وجود داشته باشه که تا الان حدود پونزده میلیونش به دست اومده. تولید شدن بیت‌کوین هم حاصل تبادل‌هایی که آدمها انجام می‌دن. درواقع بوجود اومدن بیت کوین در گرو رونقشه. هرچقدر که تبادلات بیشتر باشن، بیت‌کوین بیشتری هم بوجود می‌اد و این بیت‌کوین بوجود اومده به اونهایی داده می‌شه که دارن کمک می‌کنن تا حساب و کتاب‌های بیت‌کوین انجام بشه.

۷. بیت کوین امنه. یعنی دزدی توش تقریبن غیر ممکنه. دلیل اصلی هم اینه که هیچ فردی با قدرت و نفوذ بالا ، توی دنیای بیت کوین وجود نداره. هیچ تصمیم گیرنده‌ای نیست که بتونه با یه تصمیم شخصی، بیت کوین بوجود بیاره یا مصادره کنه یا امثال‌ این ها. از طرف دیگه، مثل ریال و دلار، نمی‌شه بیت کوین تقلبی چاپ(!) کرد. تقلب کردن توی بیت کوین تقریبن غیر ممکنه.

۸. بیت‌کوین شفافه. درواقع چیزی که بهش می‌گیم سکه‌ی بیتی(!) یه نرم افزار اوپن سورس و آزاده که هرکسی که دلش بخواد می‌تونه روش نظارت کنه، سورس کد رو ببینه تا مطمئن شه از صحت و سلامتش و حتی بیاد و به بقیه کمک کنه توی بهبودش. کسی برای توسعه‌ی بیت‌کوین حقوق نگرفته. بلاک چین  (تکنولوژی پشت بیت‌کوین) و بیت‌کوین چیزیه که برنامه‌نویس‌ها و گیک‌ها به دنیای ما دادن (در راسشون، ساتوشی ناکاموتو که هنوز هویت واقعیش مشخص نیست و کسی اونو ندیده از نزدیک) . یک اتفاق بزرگ که حاصل کنجکاوی گیک‌ها در دونستن، و علاقه‌شون به انجام دادنه. دنیای ما از این جور چیزها زیاد دیده و بیشتر هم خواهد دید.

۹. بیت کوین متاسفانه این روزها به عنوان کالا داره تبادل می‌شه. اما در آینده‌ی نزدیک احتمالن جای خودش رو به عنوان یه ارز معتبر بین المللی باز کنه. بوجود اومدن بیت‌کوین، نوید جهان بهتری رو می‌ده. حذف شدن واسطه‌هایی که بی‌هیچ خدمتی، از پول ما استفاده می‌کردن برای منافع شخصیشون، اولین خدمت بیت‌کوینه. پشت بیت کوین، تکنولوژی بلاک چین هم به دنیا عرضه شد که هنوز اول راهشه ولی یکی از تکنولوژی‌هاییه که تاثیر زیادی روی آینده‌ی ما خواهد گذاشت.